Begroting2016

a. Woningbouw
De belangrijkste positieve ontwikkelingen op de woningmarkt zijn: een gestaag economisch herstel, een toenemende wens om te verhuizen en een toename van het aantal transacties op de woningmarkt, met name in de bestaande bouw. Er is meer optimisme over het herstel van de woningmarkt.
Onder andere door wijzigingen in het rijksbeleid, zoals de beperking van de financieringsruimte, is het herstel op de woningmarkt echter nog niet structureel. De verwachting is dat bij de nieuwbouwwoningen de stijging van het aantal verkopen minder snel gaat dan bij de bestaande bouw.

De totale effectieve vraag naar nieuwbouw in Rotterdam ontwikkelt zich naar verwachting van circa 1.250 woningen in 2016 tot 2.000 woningen in 2024. De vraag richt zich met name op huurwoningen in de vrije sector (middensegment), grondgebonden woningen voor gezinnen en consumentgericht bouwen. Op dit moment zijn er in Rotterdam ruim 22.000 woningen in de planning. Hiervan zijn circa 6.000 woningen opgenomen in een gemeentelijke grondexploitatie.

b. Werklocaties
De belangrijkste ontwikkelingen op de markt voor bedrijven, kantoren en detailhandel zijn het ‘nieuwe werken’, de toepassingen van nieuwe technologie en winkelen via internet. Hierdoor verandert zowel de totale ruimtebehoefte als de vraag naar nieuwbouw structureel. Om de concurrentiepositie te behouden en versterken zal een zekere mate van nieuwbouw echter altijd nodig blijven. Bij de planning van nieuwbouw van bedrijven, kantoren en detailhandel kijkt de gemeente nadrukkelijk naar het bestaande leegstaande aanbod. Herontwikkeling komt vaker en bij relatief jongere panden voor. Dit leidt tot een beter gebruik van de bestaande voorraad die, waar mogelijk, weer gangbaar, ‘courant’, wordt gemaakt. Echter, niet voor al het bestaande aanbod is herontwikkeling een zinvolle optie. Transformatie, de omzetting naar een ander functioneel gebruik, is in Rotterdam in de afgelopen jaren gefaciliteerd. De verwachting is dat het overaanbod bij vooral kantoren en detailhandel de komende jaren verder afneemt, omdat er meer panden aan de voorraad worden onttrokken dan er worden toegevoegd.
Een risico is de aanbodontwikkeling buiten Rotterdam. Om regionale concurrentie te voorkomen richt de gemeente zich in afstemming met de andere gemeenten in de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) op regionale programmering van werklocaties, door onderscheidende profilering en fasering.
Binnen het huidige nieuwbouwaanbod van 640.000 m2 BVO tot 2035 is ruim 60% na 2025 geprogrammeerd. Hierdoor is de komende tien jaar een balans tussen vraag en aanbod te verwachten, waarbij ruimte is voor de zogenaamde Vernieuwbouw: herontwikkeling tot A-kwaliteit door upgrading van verouderde kantoren.
Aangezien in de gemeentelijke grondexploitatie alleen kantoorplannen voorkomen voor toplocaties, het Central District, is de ontwikkeling hiervan ook bij een kwantitatief fors afnemende ruimtevraag kansrijk en noodzakelijk. Dat laatste komt doordat Rotterdam in de bovenregionale concurrentie vooral is aangewezen op toevoeging van kwaliteit op de toplocaties.
Door grootschalige projecten als Forum, Hart van Zuid, en zo meer komt er tot 2020 ongeveer 90.000 m2 bvo nieuwe en vernieuwde winkelruimte bij. Na 2020 is de nieuwbouwplanning tot 2035 beperkt tot ruim 40.000 m2 bvo. Zo anticipeert de gemeente op de afnemende nieuwbouwvraag.  
Het bedrijventerreinenaanbod bevindt zich voor bijna tweederde in het havengebied en is geschikt of geschikt te maken voor logistieke bedrijvigheid, zoals stadsdistributie. De komende tien jaar is het gemeentelijk aanbod kwantitatief in evenwicht met de verwachte nieuwbouwvraag. Na 2025 is er aanbod voor een grotere nieuwbouwbehoefte, die - gezien de locaties - meer gericht zal zijn op vraag uit de ‘next economy’ en op de ontwikkeling van Rotterdam als Maakstad. Hierbij is de nabijheid van de stad belangrijker en het aanbod op de locale bedrijventerreinen voorziet daarin. Verder geldt dat in de komende twintig jaar verouderde bedrijventerreinen vrijkomen voor nieuwe functies, zodat de totale voorraad bedrijvenlocaties zal krimpen en de bedrijvigheid zich zal concentreren op de meest geschikte locaties.